‘Ik ben ook een mens.’

Bestel het boek hier: Webshop

Het boek inzien? Dat kan hier: PDF.

Studievragen bij dit boek: PDF

De vraag naar het mens-zijn van het kind houdt filosofen, pedagogen en opvoeders al eeuwen bezig. Is een kind al een mens of moet het er nog een worden? En wat betekent het antwoord op deze vraag voor wat we in de opvoeding en in het onderwijs aan het doen zijn? In dit boek brengt Joop Berding de prikkelende gedachten van drie denkers, deels ook zelf actief als opvoeder en leraar, voor het voetlicht.

Janusz Korczak is beroemd geworden door zijn werk in het weeshuis in Warschau. Voor hem is het kind al een mens en we moeten het in al zijn eigenheid aanvaarden en respecteren. Korczaks experiment met zelfbestuur door kinderen is een nog altijd intrigerend voorbeeld van het serieus nemen van kinderen en een bron van inspiratie voor de participatie van kinderen en jongeren.

De Amerikaanse filosoof John Dewey werkte in Chicago in zijn experimentele lagere school aan nieuwe werkvormen en leerinhouden. Voor hem is het kind een actief wezen, steeds op zoek naar nieuwe ervaringen. In een voortdurende interactie met de omgeving nemen zijn kennis en handelingsmogelijkheden steeds toe. Ook voor Dewey is de participatie van kinderen, als toekomstige burgers, een centraal punt.

Voor Hannah Arendt, ten slotte, gaat het in de opvoeding en in het onderwijs om het inleiden van kinderen in de wereld. Zij maakt, anders dan de eerdergenoemde denkers, een scherp onderscheid tussen politiek en opvoeding. Arendt plaatst kritische vraagtekens bij het overvragen van het onderwijs dat zij vooral als een tussenruimte en –tijd beschouwt.

Joop Berding (1954) werkt als docent en onderzoeker bij het Instituut voor Sociale Opleidingen en het Kenniscentrum Talentontwikkeling van Hogeschool Rotterdam.